Nowelizacja ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych podpisana przez Prezydenta: konkretne zmiany

18 grudnia 2025 r. Prezydent RP Karol Nawrocki podpisał ustawę z 21 listopada 2025 r., która zmienia Prawo o ruchu drogowym i kilka innych ustaw. W tym pakiecie znalazły się też przepisy dotyczące OC i zasad ubezpieczenia przy testach pojazdów zautomatyzowanych (ogłoszone później jako Dz.U. 2025 poz. 1843). 

Kilka dni wcześniej (15 grudnia 2025 r.) prezydent podpisał także osobną nowelizację stricte do ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych (Dz.U. 2025 poz. 1809), która doprecyzowuje m.in. dane identyfikacyjne w obiegu CEP–UFG.

Sedno zmian – co dokładnie poprawiono w ustawie

W praktyce mamy dwie ważne zmiany w ustawie z 22 maja 2003 r. (o ubezpieczeniach obowiązkowych, UFG i PBUK):

1. Nowe przepisy pod pojazdy zautomatyzowane / w pełni zautomatyzowane w pracach badawczych – czyli testy „autonomicznych” aut w ruchu drogowym (Dz.U. 2025 poz. 1843).
2. Doprecyzowanie danych przekazywanych między CEP (Centralną Ewidencją Pojazdów) a UFG – chodzi o identyfikację ubezpieczonych/posiadaczy (Dz.U. 2025 poz. 1809).

Obie te ustawy zostały już podpisane przez Prezydenta RP Karola Nawrockiego i mają własne terminy wejścia w życie.

A) Dz.U. 2025 poz. 1843 – pojazdy zautomatyzowane i OC podczas prac badawczych

1) Art. 2 ust. 1 – dodane definicje (pkt 10b i 10c)

• Co dopisano:
  • pkt 10b: „pojazd zautomatyzowany”
  • pkt 10c: „pojazd w pełni zautomatyzowany”
    
• Po co: żeby przepisy OC mogły wprost „łapać” nowy typ pojazdów/testów i odsyłać do definicji z Prawa o ruchu drogowym. 

2) Art. 23 – nowy ust. 2a (kogo obejmuje obowiązek OC w testach)

• Co dopisano: obowiązkowe OC (OC posiadaczy pojazdów mechanicznych) stosuje się także do:
  • organizatora prac badawczych (w rozumieniu Prawa o ruchu drogowym), oraz
  • osoby, która ma kontrolę lub może przejąć kontrolę nad ruchem pojazdu testowego,
  • od chwili wprowadzenia pojazdu do ruchu.
    
• Co to zmienia w praktyce: jeżeli firma/testuje auto zautomatyzowane, ustawodawca „dopina” wprost, kto ma mieć OC i od kiedy.

3) Art. 27 – ubezpieczenie krótkoterminowe (doprecyzowanie + nowe możliwości)

• Art. 27 ust. 1: dodano, że krótkoterminowe OC może dotyczyć również pojazdu zautomatyzowanego / w pełni zautomatyzowanego.
  
• Art. 27 ust. 7: przepis mówi o krótkoterminowym OC zawieranym przez podmiot uprawniony (związany z profesjonalnym dowodem rejestracyjnym) – na okres ważności dokumentu, min. 30 dni, dla pojazdu do jazd testowych.
  
• Art. 27 ust. 8 (nowy): krótkoterminowe OC może zawrzeć posiadacz pojazdu testowego albo organizator prac badawczych – na okres prowadzenia prac badawczych.

4) Art. 29 ust. 1 pkt 1a – kiedy najpóźniej trzeba zawrzeć OC przy pojazdach testowych

• Co zmieniono: termin „najpóźniej w dniu wypełnienia blankietu profesjonalnego dowodu rejestracyjnego, ale nie później niż z chwilą wprowadzenia pojazdu do ruchu” – dla pojazdów zautomatyzowanych / w pełni zautomatyzowanych w pracach badawczych.

5) Art. 32 ust. 6 – przejście OC po przeniesieniu własności (wyjątek dla testowych zautomatyzowanych)

• Co zmieniono: ograniczono stosowanie zasad „automatycznego przejścia” umowy OC w przypadku tych pojazdów (z wyłączeniem sytuacji, gdy przeniesienie własności nie jest następstwem sprzedaży). 

6) Art. 33 pkt 12 (nowy) – kiedy umowa OC rozwiązuje się przy cofnięciu/odmowie zezwolenia

Co dopisano: rozwiązanie umowy m.in. z dniem odmowy wydania lub cofnięcia zezwolenia na prace badawcze – gdy ubezpieczającym jest organizator prac badawczych.

7) Art. 33a – nowe brzmienie (wyłączenie niektórych podstaw rozwiązania umowy)

Co zmieniono: przepis wskazuje, że nie stosuje się części podstaw z art. 33 pkt 2-4 do określonych umów OC dotyczących pojazdów do jazd testowych oraz (dla zautomatyzowanych) – do umów organizatora na okres prac badawczych.

8) Art. 35 – dodany ust. 2 (zakres odpowiedzialności w OC)

• Co dopisano: OC obejmuje także odpowiedzialność cywilną osoby, która sprawuje kontrolę nad ruchem pojazdu testowego i wyrządzi szkodę w związku z ruchem tego pojazdu w czasie trwania ochrony.

9) Art. 41 ust. 1 pkt 9 (nowy) – dodatkowa przesłanka rozwiązania umowy

• Co dopisano: możliwość rozwiązania umowy w związku z doręczeniem organizatorowi decyzji o odmowie/cofnięciu zezwolenia na prace badawcze – gdy to on jest ubezpieczającym.

Dz.U. 2025 poz. 1809 – doprecyzowanie danych (PESEL/REGON) między CEP i UFG

Ta zmiana jest mniej „medialna”, ale ważna systemowo: chodzi o to, jak identyfikowane są osoby/firma w danych o ubezpieczeniu, żeby np. weryfikacja OC w bazach działała sprawniej.

1) Art. 102 – zmiany w danych identyfikujących ubezpieczonego/posiadacza

Zmiana polega na zastąpieniu fragmentu typu:

• „imię i nazwisko, adres zamieszkania, numer PESEL lub nazwę, adres siedziby i numer REGON”

na:

• „imię i nazwisko lub nazwę, adres zamieszkania lub siedziby oraz numer PESEL i REGON, jeżeli takie numery posiada”.

Dotyczy to:

• art. 102 ust. 2 pkt 3 (ubezpieczony),
• art. 102 ust. 2 pkt 9 lit. e (posiadacz pojazdu mechanicznego),
• art. 102 ust. 3 pkt 2 (posiadacz pojazdu uczestniczącego w zdarzeniu).

Co to oznacza w praktyce:

• ujednolica się zapis dla osoby fizycznej i podmiotu („imię i nazwisko lub nazwa”),
• jeżeli ktoś ma oba identyfikatory (np. przedsiębiorca będący osobą fizyczną), ustawodawca wskazuje wprost: podaje się PESEL i REGON – o ile je posiada.

2) Art. 105a ust. 1 – nowe brzmienie (jakie dane CEP wysyła do UFG)

• Co zmieniono: doprecyzowano, jakie dane Centralna ewidencja pojazdów przekazuje do UFG:
  • przekazywane są dane z art. 102 ust. 2 pkt 9 lit. a-d,
  • plus dane identyfikujące posiadacza (imiona/nazwa, adres, PESEL/REGON),
  • a dla nierezydentów – dane dokumentu tożsamości.
  • wskazano też wyłączenie dla pojazdów rejestrowanych w szczególnym trybie z Prawa o ruchu drogowym

Zmiany dla kierowców prywatnych

• Dane identyfikujące w obiegu CEP-UFG są doprecyzowane: w danych o ubezpieczonym/posiadaczu pojazdu funkcjonuje jednolity standard „osoba lub firma” oraz wskazanie, że podaje się PESEL i REGON – o ile dana osoba/podmiot je posiada.
  
• Przekazywanie danych z CEP do UFG jest opisane precyzyjniej – tak, żeby ograniczyć pomyłki w przypisaniu polisy do niewłaściwej osoby/podmiotu i usprawnić automatyczne weryfikacje.

Zmiany dla przedsiębiorców

• REGON ma być uwzględniany w identyfikacji obok PESEL – co zwiększa spójność danych w bazach.
  
• Wymiana danych CEP-UFG obejmuje identyfikację posiadacza według tego standardu, co w praktyce ma ograniczać przypadki błędnej identyfikacji aut firmowych/flotowych w systemach.

Zmiany dla organizatorów testów i prac badawczych (pojazdy zautomatyzowane)

• Wprost uregulowano pojazdy zautomatyzowane i w pełni zautomatyzowane na potrzeby OC w scenariuszach testowych.
  
• Doprecyzowano, kto ma być objęty obowiązkiem OC podczas testów: nie tylko posiadacz pojazdu, ale też organizator prac badawczych oraz osoba, która sprawuje kontrolę lub może przejąć kontrolę nad ruchem pojazdu.
  
• Doprecyzowano moment, od którego OC musi działać w testach – ochrona ma być zapewniona najpóźniej przy wprowadzaniu pojazdu do ruchu.
  
• Wprowadzono jasną podstawę dla OC krótkoterminowego na czas testów/prac badawczych – tak, aby ochronę dało się dopasować do realnego okresu testów.
  
• Uregulowano „domykanie” ochrony przy problemach z zezwoleniem na prace badawcze (odmowa/cofnięcie) – tak, aby było jasne, co dzieje się z umową OC, gdy projekt testowy formalnie nie może być kontynuowany.
  
• Doprecyzowano odpowiedzialność osoby sprawującej kontrolę nad ruchem pojazdu w testach – OC ma obejmować szkody wyrządzone w związku z ruchem pojazdu w okresie ochrony.
  
• Doprecyzowano zasady dotyczące kontynuacji/rozwiązania umów w scenariuszach testowych (m.in. przy szczególnych przypadkach związanych z jazdami testowymi), żeby ograniczyć niejasności i luki w ochronie.